 |
Guatr Nedenleri
| |
|
Normalde tiroit beziniz iki temel hormon üretir...
Guatr Nedenleri
Normalde tiroit beziniz iki temel hormon üretir — tiroksin ve triiyodotironin (T-3). Bu hormonlar kan dolaşımınızda bulunur ve metabolizmanızı düzenlemeye yardımcı olur. Bu hormonlar vücudunuzun yağ ve karbonhidratları kullanma sıklığını etkiler, vücut ısısının kontrol edilmesine yardımcı olmayı sağlar, kalp atış hızınızı etkiler ve protein üretiminin düzenlenmesine yardımcı olur. Tiroit beziniz ayni zamanda kandaki kalsiyum miktarını düzenleyen kalsitonin denilen bir hormon da üretir.
Hipofİz bezi ve hipotalamus bu hormonların üretilme ve salınma sıklığını kontrol eder. Önce beynin alt kısmında yer alan ve tüm sistem için termostat görevi gören hipotalamus, tiroit uyarıcı hormon (TSH) olarak bilinen bir hormonun üretilmesi için hipofiz bezini uyarır. Yine beynin alt kısmında yer alan hipofiz bezi, kanda ne kadar tiroksin ve T-3 olduğuna bağlı olarak belli miktarda TSH salgılar. Tiroit beziniz daha sonra hipofiz bezinin salgıladığı TSH miktarına dayanarak ne kadar hormon üretmesi gerektiğini düzenler.
Hormon düzeyi yüksek, düşük ya da normal olabilir. Guatr mutlaka tiroit bezinin hormonları normal bir biçimde üretmediği anlamına gelmez. Tiroidiniz büyüdüğü zaman normalin altında, normal veya normalin üzerinde miktarlarda hormon üretebilir. Bu bezdeki büyüme tek tip olabilir (yaygın guatr) ya da bez bir veya daha fazla nodul nedeniyle büyüyebilir (nodüler guatr). Nodüller normal şartlarda sağlıklı bir tiroit bezindeki yumrulardır. Guatrın nedenlerinden biri iyot eksikliğidir. Bu durumda, tiroidiniz yeterince tiroksin ve T-3 üretemez ve salgılayamaz - ikiside iyodin içerir- Ve hipofiz tarafından aşırı uyarılmasına cevaben genişler. Tiroit büyümesinin iyot eksikliği dışında da birçok sebebi vardır. Bazı sebepler diğerlerine göre daha ciddidir.
Guatrın nedenleri:
*Graves hastalığı: Bir bağışıklık sistemi (otoimmün sistem) hastalığı olan bu rahatsızlığın en yaygın sebebi tiroit bezinin çok fazla çalışmasıdır (hipertiroidizm). Graves hastalığında bağışıklık sisteminiz tarafından üretilen antikorlar tiroit bezini çok fazla tiroksin üretmesi için uyarır. Bağışıklık sistemi, genelde antikorları, virüsler ve bakteriler gibi vücuda saldıran yabancı maddelere karşı korunmaya yardımcı olmak için kullanır. Graves hastalığında antikorlar yanlışlıkla tiroit bezine ve bazen de gözün arkasındaki dokuya ve bacakların alt kısmındaki deriye saldırır. Bilim adamları, Graves hastalığının oluşma nedeninden emin değiller. Tiroit bezinin çok fazla uyarılması sonucu, tiroit bezi üniform ve ağrısız olarak şişer.
*Hashîmoto hastalığı: Bu hastalık ayni zamanda lenfatik tiroidit olarak da adlandırılır. En yaygın sebebi tiroit bezinin az çalışmasıdır (hipotiroidizm). Hashimoto hastalığı da bir bağışıklık sistemi rahatsızlığı olup, tiroit bezinizin hormon üretme yeteneğini zayıflatan bir enflamasyona sebep olur. Daha sonra hipofiz beziniz tiroit bezini daha fazla tiroit hormonu üretmesi için uyarmaya baslar. Bu uyarının sürmesi tiroit bezinin büyümesi ile sonuçlanır.
*Multî-nodüler guatr: Tiroit bezinin her iki tarafında birçok nodul oluşması sonucu tiroit bezi bir uçtan diğer uca genişler. Tiroit hormonunun az, normal, ya da aşırı üretildiği durumlarda multi-nodüler guatr oluşur.
*Solîter tiroit nodülü: Tekil nodul terimi tiroit bezinin herhangi bir bölümünde baş gösterebilecek tek bir nodülü ifade eder. Çoğu nodul kanserli değildir (iyi huylu) ve kansere neden olmaz.
*Tiroit kanseri: Tiroit kanseri, iyi huylu nodüllere kıyasla daha az yaygındır. Tiroit kanseri, tiroidin tek tarafının büyümesi ile ortaya çıkar.
*Hamilelik: Hamilelik boyunca üretilen bir hormon olan insan koryonik gonadotropin hormon (HCG), tiroit bezinizde küçük çaplı ve tek bir büyümeye sebep olabilir.
*Enflamasyon: Tiroidit, tiroidin iltihaplanmasıdır. Tiroidin birçok çeşidi, tiroit bezinizde büyüme ile sonuçlanabilir. Bazı tiroiditler, yutkunma veya baskı uygulanınca tiroit ağrısının artmasına sebep olurlar.
|
